Uit de Gooi en Eemlander: Nederhorst *)

*) overgenomen uit de Gooi en Eemlander, 30 juni 2009. Geplaatst op 22 augustus 2009

Wat hebben Lyon, Lille, Urk en Nederhorst den Berg gemeen? Het zijn plaatsen die je op de richtingborden ziet, maar als je er niet hoeft te zijn, ga je er aan voorbij. Nederhorst, verscholen land, tussen doorgaande wegen. Weesp 8, Hilversum 12 en Loenen 9 aldus een ANWB bord in het centrum. Je moet er echt naar toe om het te ontdekken. Hoe vaak heb ik het bord Nederhorst den Berg niet zien staan maar altijd was het van voorbijgaande aard. De plaatsnaam doet me denken aan een adellijk persoon en roept totaal verschillende gevoelens op. Neder is klein en laag, horst daarentegen een verhoging en berg juist weer hoog. Zou het een dorp van tegenstellingen zijn? Daar moest ik meer van weten. De afslag Nederhorst is dit keer helemaal voor mij. Lange wegen, woonarken,bruggen en prachtige vaarroutes vergezellen mij op weg naar Nederhorst. De plaats van Marten Toonder, dat wist ik dan weer wel, waar prachtige stripverhalen tot stand gekomen zijn. Ook mooie nieuwe woorden als; ‘er zit pippeling in de lucht’(lente) en ‘alles gaat naar de verturving’(herfst). Maar het is volop zomer als Nederhorst blakend in de zon in het vizier komt. De roodbonte weilanden zinderen zomer op één van de langste dagen van het jaar. Nederhorst is een dorp met een behoorlijke historie ontdek ik al gauw. Het bestond al aan het eind van de 8e eeuw. Toen stichtte Liudger er een kerkje op de berg Werinon. Van hier uit bracht hij het Christelijk geloof in de noordelijke Vechtstreek. Het gebied werd gekerstend. Of dit ook met gooi- en vechtwerk gepaard ging heb ik niet uitgezocht, maar ik geloof het wel. De Willibrordkerk van Liudger staat er nog steeds, weliswaar in al die eeuwen drastisch verbouwd en hervormd. De berg, eigenlijk een soort terp, bleef een goede geloofsbasis die met een lange trap naar hoger sferen leidt. Dan heb je natuurlijk de andere trots van Nederhorst, het kasteel Nederhorst. Nu ontdek ik wel dat de horst van Nederhorst geen verhoging is, maar een vernoeming naar de familie Van der Horst die van 1301-1560 de eigenaren van het kasteel waren. Later werd het o.a. eigendom van Godard van Reede, die de Reevaart liet graven en het Horstermeer drooglegde. Uiteindelijk werd het slot het toonbeeld van Marten Toonder en zijn studio en blijkt het model te hebben gestaan voor Slot Bommelstein. De avonturen van Ollie B. Bommel en Tom Poes, made in Nederhorst, mooi toch? Wat een geschiedenis in dit stukje Nederland. Tussen Liudger en Ollie B. blijft Nederhorst aan de toekomst werken. Een parel, met de heldere Spiegelplas en wie weet ook weer een Horstermeer. De vaart van Godard is helaas gedempt, waardoor de huizen wat verweesd tegenover elkaar staan, zoals ook in Dedemsvaart en Nieuw- Vennep. Maar misschien brengen ze de vaart er wel weer in want waterberging en watermanagement zijn weer helemaal in vandaag de dag. Maar wat zien we na al deze historie? Een dorp dat een oase is in een oprukkende en jachtige wereld er om heen. Waar mensen, door een klein eilandgevoel op elkaar betrokken zijn en zich en masse inzetten voor het zomerspektakel. Nee, hier aan sponsors en vrijwilligers geen gebrek. Een mooi dorp. Zo, nog even één gevulde koek bij bakkerij ‘De zeven heerlijkheden’, waardoor ik niet in de verleiding kom om de lonkende kwalitaria naast de bakker te bezoeken. Op de bushalte staat; ‘ lijn 106’, de Connexxion tussen Weesp en Hilversum CS. Een dichtregel haast die je van Nederhorst weer op een ander spoor kan brengen Het dorp van toen, ja dat is er nog, gek eigenlijk dat ik daar altijd aan voorbijging.

Rolf Heuvingh

Terug naar Wetenswaardigheden - Het Dorp.

Terug naar Wetenswaardigheden.